Yerli Teknoloji Damarları Açıyor: TEMREN Aterektomi
Damar sertliği ve kireçlenmesi nedeniyle yürürken bacak ağrısı yaşayan hastalarda, balonla açılması güç lezyonlar önemli bir tedavi sorunu oluşturuyor.
YERLİ TEKNOLOJİ DAMARLARI AÇIYOR: TEMREN ATEREKTOMİ
Damar sertliği ve kireçlenmesi nedeniyle yürürken bacak ağrısı yaşayan hastalarda, balonla açılması güç lezyonlar önemli bir tedavi sorunu oluşturuyor. Yerli olarak geliştirilen TEMREN döner aterektomi sistemi, sertleşmiş plağı damar içerisinden azaltarak balon tedavisine daha uygun bir zemin hazırlamayı amaçlıyor.
Kalp ve Damar Cerrahisi Uzmanı Prof. Dr. Turhan Yavuz, özellikle yoğun kalsifikasyon bulunan periferik arter hastalarında yalnızca balon uygulamasının her zaman yeterli olmayabileceğine dikkat çekti.
“Balon, damar içerisindeki plağı ortadan kaldırmaz; çoğunlukla plağı damar duvarına doğru sıkıştırarak lümeni genişletir. Çok sert ve kireçli lezyonlarda ise balonun tam açılamaması, damar duvarında yırtılma gelişmesi veya stent kullanma zorunluluğu ortaya çıkabilir,” diyen Yavuz, aterektominin bu aşamadaki rolünü şöyle anlattı:
«“Aterektomi cihazları damar içerisindeki sert plak yükünü kontrollü biçimde azaltmayı hedefler. Böylece damar, balon anjiyoplastiye hazırlanır. Ancak hangi hastada kullanılacağı; plağın yapısına, damar çapına, tıkanıklığın uzunluğuna ve hastanın genel durumuna göre belirlenmelidir.”»
TÜRKİYE’DE GELİŞTİRİLEN DAMAR TEKNOLOJİSİ
TEMREN, kalsifik periferik arter lezyonlarında kullanılmak üzere tasarlanmış rotasyonel aterektomi sistemidir. Kateterin ucundaki döner mekanizma, sert plak dokusunu azaltarak damar içerisindeki geçiş alanının genişletilmesine yardımcı olur. Ardından ilaç kaplı balon veya gerekli görüldüğünde stent uygulanabilir.
Cihazın geliştirme sürecine klinik değerlendirmeleri ve bilimsel çalışmalarıyla katkı sunduğunu belirten Prof. Dr. Turhan Yavuz, yerli tıbbi cihaz üretiminin önemini şu sözlerle vurguladı:
«“Bir cihazın yalnızca üretilmesi yeterli değildir. Damar içerisindeki davranışının, güvenli çalışma sınırlarının ve hangi hasta grubunda yarar sağlayabileceğinin klinisyenlerle birlikte değerlendirilmesi gerekir. TEMREN’in gelişim sürecinde sahadaki ihtiyaçların cihaz tasarımına aktarılması açısından katkı sunmak benim için son derece değerliydi.”»
TEMREN ile ilaç kaplı balonun birlikte kullanımını değerlendiren erken dönem klinik çalışmada olumlu açıklık ve yeniden girişimden kaçınma sonuçları bildirilirken, araştırmacılar daha geniş hasta gruplarıyla ve uzun takip süreleriyle yeni çalışmalara ihtiyaç bulunduğunu belirtiyor. Çalışmada akımı sınırlayan diseksiyon ve bazı hastalarda ek stent gereksinimi de rapor edildi. Bu nedenle yöntem her hasta için standart bir çözüm olarak görülmüyor. "Bilimsel çalışma özeti – PubMed" (https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/?term=Early+outcomes+of+novel+Temren+atherectomy+device)
Hangi hastalarda düşünülebilir?
TEMREN aterektomi özellikle:
- Balonla yeterince genişlemeyen sert ve kalsifik darlıklarda,
- Uzun veya kompleks periferik arter lezyonlarında,
- Stent yerleştirmeden önce plak yükünün azaltılmasının amaçlandığı hastalarda,
- İlaç kaplı balon tedavisine uygun damar zemini hazırlanmasında değerlendirilebilir.
Prof. Dr. Yavuz, “Aterektomi mucizevi veya herkese uygulanabilecek bir işlem değildir. Doğru görüntüleme, uygun cihaz çapı, kontrollü ilerleme ve distal emboli riskinin değerlendirilmesi tedavinin güvenliği açısından önemlidir,” uyarısında bulundu.
En önemli belirti: Yürürken baldır ağrısı
Periferik arter hastalığı; yürürken ortaya çıkan baldır ağrısı, ayakta soğukluk, renk değişikliği, iyileşmeyen parmak yaraları ve istirahat ağrısıyla kendisini gösterebilir. Hastalık ilerlediğinde uzuv kaybı riski doğabilir.
Prof. Dr. Turhan Yavuz sözlerini şu mesajla tamamladı:
“Yürürken tekrarlayan baldır ağrısı yaşlanmanın doğal sonucu değildir. Baldır ağrısı ihmale gelmez; damar muayenesi için kontrole gelin.”